Kamu harcamalarının tamamen vergi ile finanse edilmemesi bütçe gelirleri ile bütçe harcamaları arasındaki dengesizlik sorununu yani "bütçe açığı sorununu” gündeme getirir.
İktidarlar bütçe açığını tamamen vergi ile finanse edemeyince, bu kez vergi dışı finansman kaynaklarına yönelirler. Vergi dışı finansman araçları Borçlanma ve Emisyon dur.
Özellikle belirtmemiz gerekir ki, vergi yükünün giderek artmasının ekonomi üzerinde önemli sorunlara yol açması kaçınılmazdır. En başta vergi yükünün artmasının toplam tasarrufları yatırımları ve emek arzını olumsuz etkilemesi söz konusudur. Bu, netice olarak işsizliğin artması, ekonomik büyüme ve kalkınmanın yavaşlaması ve prodüktivitenin düşmesi anlamına gelir. Dahası vergilerin ağırlaşması vergi kaçakçılığı sorununu da beraberinde getirecektir.
Vergi kaçakçılığı ise tabiatıyla, yeraltı ekonomisinin kayıt dışı ekonominin genişlemesi ve devletin vergi gelirlerinin azalması sonucunu doğuracaktır.
Borçlanmanın da ekonomi üzerinde olumsuz etkileri vardır. Devletin kamu harcamalarını iç borçlanma (Hazine tahvil ve bonoları ihracı, Merkez Bankasından kısa vadeli avans vs.) başvurarak finanse etmeye yönelmesi kısa dönemde faiz oranlarını artırır. Faiz oranlarının artması, üretim ekonomisinin daralması ve yatırımlara aktarılabilecek fonların milli gelire hiçbir katkısı olmayan rant ekonomisi içinde değerlenmesi neticesini doğurduğu gibi. Faiz oranların artması, müteşebbislerin kredi kullanma maliyetlerini önemli ölçüde artırır. Özellikle devletin iç borçlanmaya başvurması üretim ekonomisi üzerinde olumsuz sonuçlar doğurur.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder